Obrazovanje i sport

User Rating:  / 0

Obrazovanje

 

Uslovi za masovno organizovanje školovanja djece stvoreni su 30-tih godina XX vijeka. 1935. godine započeli izgradnju prve obrazovne institucije. Naime, te godine je počela, a 1937. godine zavšena izgradnja Mekteba (mejtefa).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

U prvoj generaciji polaznika Mekteba 1937. godine bilo je upisano oko 40 polaznika. Prvi vjeroučitelj je bio Zejnil Čolić koji je rođen 1914. godine u susjednom selu Laze, a završio je Medresu u Sarajevu. 1940. godine u Mektebu je počeo raditi i Mesud Ajanović. Pored vjerske obuke učenici su učili i opšteobrazovne predmete. 1941. godine Mekteb je prestao sa radom. Poslije drugog svjetskog rata učenici koji su završili Mekteb bili su jedino pismeni. Iz prve generacije Mekteba su i prvi Gođenjci koji radili službeničke poslove.

Jusuf Kulić je bio prvi iz Gođenja koji je bio službenik (činovnik) državne administracije. Nastavio je školovanje uz rad i prvi je vanredno završio Ekonomski fakultet u Sarajevu 1965. godine. Prvi službenici u šumarstvu su, takođe, bili iz ove generacije, to su: Hakić Hasan, Lilić Ibrišim, Žigić Nurko,  Žigić Šaban. Žigić Nazif je zvašio školu u Podžeplju i zapošljao je mlade.

Poslije Drugog svjetskog rata u zgradi Mekteba počela je raditi četve-rogodišnja osnovna škola. Prvi učitelj je bio Hodžić Hamza iz sela Osova kod Rogatice. Škola je 1950. godine nastavila rad u Zadružnom domu i radila je do 1992. godine.

Posljednji učitelji koji su radili bili su Mijatović Blagoje i Zimić Bego.

 

Generacija četvrtog razreda 1977. godine

Stoje, slijeva na desno: Džebo Ismija, Hodžić Alija, Muratović Devša, Šošić Zumra, Džebo Mevla, Muratović Semka, Lilić Salem.

Čuče, slijeva na desno: Lilić Sejad, Lilić Fatima, Zimić Bego – učitelj, Lilić Sejdefa, Kamenica Mušan.

 


U selu se zadržao do 1992. godine i Zarić Nikola  Nidžo, penzionisani učitelj, koji je čitav radni vijek proveo u ovoj školi.

 

Poslije završene osnovne škole (4 razreda) prvi su nastavili školovanje Avdić Ismet, Žigić Šahman i Kulić Galib. Ismet je završio mašinbravarsku školu, zaposlio se Željezari Zenica, a Šahman je završio drvoprerađivačku školu i zaposlio se u Zavidovićima. Galib je radio u prodavnici, a onda je otišao u miliciju. Radio je u Foči, Golom Otoku, a penzionisan je u Vlasenici. Uz rad je završio Višu upravnu školu u Sarajevu.

Kasnije su mnogi učenici poslije završetka 4 razreda osnovne škole nastavili školovanje.

Prvi Gođenjci koji su redovnim školovanjem završili fakultete bili su Avdić Šaban i Lilić Mehmedalija – Sulejman. Šaban je završio Prirodno-matematički fakultet – grupa matematika u Beogradu 1969. Sulejman je završio Prirodno-matematički fakultet – grupa hemija u Beogradu 1969.

Fakultete su završili sljedeći učenici ove škole:

<!--[if !supportLists]-->1.      <!--[endif]-->Muratović Pašan – Ekonomski fakultet u Sarajevu

<!--[if !supportLists]-->2.      <!--[endif]-->Lilić Reuf – Pravni fakultet u Novom Sadu

<!--[if !supportLists]-->3.      <!--[endif]-->Avdić Pašaga – Ekonomski fakultet u Sarajevu

<!--[if !supportLists]-->4.      <!--[endif]-->Omerspahić Mensud – Fakultet političkih nauka u Sarajevu

<!--[if !supportLists]-->5.      <!--[endif]-->Avdić Meho – Saobraćajni fakultet u Sarajevu

<!--[if !supportLists]-->6.      <!--[endif]-->Džebo Fadil – Vojna akademija u Beogradu

<!--[if !supportLists]-->7.      <!--[endif]-->Hakić Mirsad – Vojna akademija u Beogradu

<!--[if !supportLists]-->8.      <!--[endif]-->Avdić Benjamin – Pomorska vojna akademija u Splitu

<!--[if !supportLists]-->9.      <!--[endif]-->Žigić Adil – Pravni fakultet u Sarajevu

<!--[if !supportLists]-->10. <!--[endif]-->Halimanović Sabrija – Mašinski fakultet u Zagrebu

<!--[if !supportLists]-->11. <!--[endif]-->Šahić Hurem – Politehnička akademija u Beogradu

<!--[if !supportLists]-->12. <!--[endif]-->Žigić Nijaz – Viša upravana u Sarajevu

<!--[if !supportLists]-->13. <!--[endif]-->Avdić Salko – Pedagoška akademija u Sarajevu

 

Neki od učenika ove škole su postali magistri nauka.

Avdić Šaban je magistar ekonomskih nauka

Žigić Adil je magistar političkih nauka

Osim organizovanog školovanja za selo su bili vrlo značajni zanati.

            Zanatima su se bavili nadareni. Bili su samouci.

Kovači: Lilić Hamid (naslijedio oca Adžu), Omerspahić Jusuf (naslijedio oca Asima). Jusuf se bavio i potkivanjem konja i volova. Žigić Emin, Lilić Ahmed – Beg.

Kačari: Curić Ćamil i Hakić Huso

Izrada poljoprivrednih alatki: Kamenica Salko i Lilić Galib.

Zidari: Lilić Fehim, Muratović Hamed, Lilić Hrustem.

Tesari: Lilić Salko, Kamenica Salko, Ridžal Ramiz.

 

Škola je srušena,  a nema ni djece


 

Sport – igre

 

Sportom su se bavila djeca kroz različite igre, ali i omladina pa i odrasli. Uvijek se cijenila spretnost. O tome se pričalo i prepiralo ko je spretniji ko je bolji, navijalo se za svog rođaka, bližek komišiju …

            U zimskom periodu niz selo su se spuštale kolone djece sa kuletama, sahonicama, a kasnije i sa skijama koje su ručno izrađivane.

            Proljeće se dočekivalo sa klisom.

            Poslije koševine, ravni čairi su bili pravi poligoni igrača šude.

 

Šuda

            Šuda je bila najpopularnija čobanska igra. Igrala se poslije koševine. Najbolja mjesta za ovu igru bila su Međeđak i Podmaćeha kod Rezervara. Tu su bile velike, ravne i čiste livade. Nije bilo zijana, pa se nije moralo brinuti za goveda i ovce.

            Šuda je kolektivna igra. Trebalo je 5 i više igrača. Igralo se terenu na kome su se pravile roše ili kuće. To su manja udubljenja u zemlji u koja se stajalo petom jedne noge. Roše ili kuće  su bile u nizu i udaljene jedna od druge oko 3m. Svaki igrač je imao tojagu koja je zakrivljena na jednom kraju u obliku srpa. Tojage su od lijeske. Šuda  je okrugla i pravljena je od drveta.

            Igra je započinjala tako što se šuda postavi na vidno mjesto i gađa se tojagama koje se bacaju kao koplje. Igrač koji pogodi šudu dobiva rošu i  zauzme mjesto. Posljednji igrač koji ne pogodi šudu laca. Ovaj igrač ide sa šudom, koju udara tojagom, od jednog do drugog igrača na kućama koji stoje na jednoj nozi sa ih oprži. Opržiti, znači udariti protivnika šudom u nogu koja nije na kući. Igrač koga šuda oprži ustupa kuću, a on laca. Igrači na kućama nastoje uzeti šudu od onog ko laca i onda dodaju jedan drugom dok se ne stekne prilika da se šuda udari što jače tojagom. Igrač koji laca trči za šudom da je zaustavi u pokretu, odnosno učoli. Na mjestu gdje je učolio šudu igrač je postavlja i onda je ostali igrači gađaju. Ako je niko ne pogodi onda laca onaj igrač koji je udario šudu. Kada se šuda ne učoli, može se ponuditi sola. Igrač koji laca može baciti drugom igraču na kući šudu po zraku i on je onda udara tojagom. Tu šudu takođe može onaj koji laca čoliti.

            Ko odbije da laca onda se iz njega «cijedi pekmez». Dva igrača zakače zakriv-ljene dijelove tojaga oko stomaka onog koji odbija lacanje, a slobodnim krajevima ga stežu.

            Kada se «doćeraju» goveda i ovce onda je predvečerje bilo rezervisano za bacanje kamena na Rakovcu. To je bila prilika da se pokaže da je neko odrastao, da budu zapaženi od djevojaka koje su u to vrijeme redovno dolazile da nose vodu sa Rakovca.

            Pješačke trke su pratile sve svečanosti. Poznati brsci su bili: Muratović Musa, Halimanović Muhamed – Hasib, Ridžal Ramiz, Halimanović Merdan, Omerspahić Mehmed, Lilić Bego …

            Konjske trke su bile poseban merak. Održavale su se prilikom raznih svečanosti. Poznati uzgajivači konja su bili Muratović Hamed i Kulić Mehmed – Marko.

            Pedesetih godina prošlog vijeka je bila vrlo popularna odbojka. Zapaženi odbojkaši su bili: Kulić Galib, Lilić Mehemed, Halimanović Avdo…

            Šezdesetih godina se počeo igrati fudbal. Kako je vrijeme prolazilo igra je bivala sve popularnija. Nezaboravne su utakmice kod doma.

            Košarka i stoni tenis su igrali u domu.

 

Additional information